Πατήστε εδώ για μεγέθυνση...

Πατήστε εδώ για μεγέθυνση...

Πατήστε εδώ για μεγέθυνση...


Ανοιχτή επιστολή



Στον Πρωθυπουργό της Ελληνικής Κυβέρνησης
Στην Επίτροπο Κοινωνικών Υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Στον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

Τις τελευταίες ημέρες η Ελληνική κοινωνία μέσω των τηλεοπτικών σταθμών έγινε μάρτυρας βίαιων γεγονότων σε βάρος Τσιγγάνων πολιτών στην περιοχή του Φοίνικα του Δήμου Καλαμαριάς Θεσσαλονίκης.

Η εικόνα που τα τηλεοπτικά μέσα μετέδωσαν στο πανελλήνιο είναι μια εικόνα άνισης μάχης ανάμεσα στην συντεταγμένη Πολιτεία, που με όλα τα μέσα της δικαστικής και εκτελεστικής εξουσίας στράφηκε ανοιχτά και βίαια εναντίον φτωχών, κοινωνικά αποκλεισμένων και κοινωνικά εξουθενωμένων Τσιγγάνων πολιτών, με στόχο την κοινωνική τους εξόντωση.

Οι εικόνες που σοκάρισαν την ελληνική κοινή γνώμη δεν τιμούν την Πολιτεία και κυρίως την Τοπική Αυτοδιοίκηση (τόσο τον Δήμο Καλαμαριάς όσο και τη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Θεσσαλονίκης), που προκάλεσε και πρωτοστάτησε στα γεγονότα.

Το θλιβερό είναι ότι τα γεγονότα συνέβησαν κατά την διάρκεια της προεκλογικής περιόδου στην Αυτοδιοίκηση και είναι δείγμα και απόδειξη των απαράδεκτων και ρατσιστικών απόψεων που ελλοχεύουν στους κόλπους της.

Το πιο θλιβερό όμως είναι ότι ηθελημένα ή αθέλητα (απαράδεκτα και τα δύο) οι δικαιολογίες για την επέμβαση των αστυνομικών δυνάμεων είναι ψευδείς και προσπαθούν να ενεργοποιήσουν ρατσιστικά αντανακλαστικά της κοινής γνώμης, με επίσημη δικαιολογία ότι οι Τσιγγάνοι που εκδιώχθηκαν είναι Αλβανοί.

Για του λόγου το αληθές και για να σταματήσει η διαστρέβλωση της αλήθειας, οι Τσιγγάνοι που αναφέρονται ως Αλβανοί είναι εγκατεστημένοι σε καταυλισμό στην περιοχή του Πολυκαταστήματος MAKRO, πλησίον του καταυλισμού στην περιοχή του πολυκαταστήματος CARREFOURE, όπου έγιναν τα επεισόδια.

Οι Τσιγγάνοι αυτού του καταυλισμού είναι Έλληνες πολίτες, στην πλειοψηφία τους Δημότες Καλαμαριάς, εκ των οποίων κάποιοι έχουν τίτλο κυριότητας του ακινήτου στο οποίο είναι εγκαταστημένοι.. Οι δικαστικές αποφάσεις που επικαλούνται αυτοί που προξένησαν τα επεισόδια είναι αποφάσεις για αυθαίρετες κατασκευές και όχι για αποβολή των πολιτών.

Είναι όμως γνωστό ότι ο τρόπος κατοίκησης των Τσιγγάνων πολιτών αποτελεί μια ιδιομορφία, παράγωγο του χρόνιου κοινωνικού αποκλεισμού τους και η επίλυση του προβλήματος αφορά την άσκηση μιας συνεκτικής πολιτικής παραγωγής και απόδοσης κοινωνικής κατοικίας και όχι μιας πολιτικής εκδίωξης (άραγε πού;) των άστεγων Τσιγγάνων.

Πολιτεία και Αυτοδιοίκηση υποτίθεται ότι έχουν την ευθύνη της ήπιας διαχείρισης των φαινομένων του κοινωνικού αποκλεισμού των Ελλήνων Τσιγγάνων πολιτών και όχι της όξυνσης και της καταστολής με αυταρχικά μέσα και συμπεριφορές που δεν ανταποκρίνονται ούτε στις κατακτήσεις της Δημοκρατίας και του πολιτικού μας πολιτισμού, ούτε στις ευαισθησίες και το περί δικαίου αίσθημα της Ελληνικής κοινωνίας.

Αυτό που είναι σημαντικό είναι να μην θεωρήσουμε το συμβάν ως μεμονωμένο περιστατικό, αλλά ως ένα γεγονός που έρχεται να προστεθεί σε μία μακρά αλυσίδα.

Για τους πολίτες που έχουν μνήμη, η εμφάνιση βίαιων γεγονότων με θύματα τους Τσιγγάνους έχει μία μαθηματική περιοδικότητα. Άλλοτε με κραυγαλέα μορφή (όπως ο θάνατος Τσιγγάνου σε αστυνομικό περιστατικό ρουτίνας στην Αττική), άλλοτε με πιο βουβή και αθέατη (όπως ο πνιγμός του μικρού Τσιγγανόπαιδου σε αρδευτικό κανάλι στην Καρδίτσα ύστερα από μετεγκατάσταση Τσιγγάνων σε ακατάλληλο χώρο), άλλοτε με εξατομικευμένη (όπως όταν στην Αμαλιάδα 16χρονος Τσιγγάνος βρίσκει τραγικό θάνατο ενώ κοιμόταν, από κατάρρευση της στέγης της παράγκας που διέμενε η οικογένειά του), άλλοτε με συλλογική και δη θεσμική (όπως τα γεγονότα στην Νέα Κίο, όπου με παράνομες ενέργειες του εκεί Δημοτικού Συμβουλίου εκδιώκονται Τσιγγάνοι από την νόμιμη γη τους ή ο παράνομος αποκλεισμός Τσιγγανοπαίδων από το σχολείο στην Αλικαρνασσό Κρήτης), η Ελληνική Πολιτεία συνεχίζει να ασκεί (καλυμμένη ή απροκάλυπτη) βία, ή έστω συνεχίζει να σιωπά μπροστά στο φαινόμενο της άσκησης βίας, απέναντι σε μια ολόκληρη πολυάριθμη κοινωνική ομάδα.

Τα γεγονότα αυτά και άλλα πολλά αναδεικνύουν μια αντίφαση και μία σύγχυση στη θεσμική Πολιτεία, που από τη μια πλευρά προσπαθεί να αρθρώσει θετική πολιτική για την κοινωνική ένταξη των Τσιγγάνων και από την άλλη την ακυρώνει με πράξεις και παραλείψεις.

Το 1996, κάτω από την πίεση που άσκησε η Τοπική Αυτοδιοίκηση (με το νεοσύστατο τότε Πανελλαδικό Διαδημοτικό Δίκτυο για την υποστήριξη των Ελλήνων Τσιγγάνων Πολιτών-Δίκτυο ROM») για την ανάπτυξη συνεκτικής πολιτικής υποστήριξης των Τσιγγάνων πολιτών, αλλά και κάτω από την έντονη κοινωνική αποδοκιμασία για μια αψυχολόγητη βίαιη έφοδο των ΜΑΤ σε καταυλισμό Τσιγγάνων στον Ασπρόπυργο (με τηλεοπτική μάλιστα κάλυψη), η Κυβέρνηση δια στόματος 3 Υπουργών εξήγγειλε το «Εθνικό Πλαίσιο Πολιτικής για την Κοινωνική ένταξη των Τσιγγάνων».

Η εξαγγελία χαιρετίστηκε ως μια ιστορική για το Τσιγγάνικο ζήτημα στην Ελλάδα τομή, που ήθελε να θέσει τέλος στην μακρόχρονη περιθωριοποίηση και εξαθλίωση των Τσιγγάνων.

Την περίοδο 1997-1998, οι ίδιοι οι Τσιγγάνοι προχώρησαν στην πρώτη τους Δημοκρατική συγκρότηση με την Συνδιάσκεψη και ίδρυση της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Ελλήνων Ρομά (Π.Ο.Σ.Ε.Ρ.), δημιουργώντας έτσι τον τρίτο απαραίτητο πόλο στον διάλογο που εκ των πραγμάτων άνοιξε στην Ελλάδα για το Τσιγγάνικο ζήτημα.

Οι πρωτοβουλίες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με τη δραστηριοποίηση του «ΔΙΚΤΥΟΥ ROM», η ενεργοποίηση της πολιτείας και η δραστηριοποίηση της αιρετής «Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Ελλήνων Roma», δημιούργησαν το αναγκαίο και ικανό πλαίσιο κοινωνικού διαλόγου, για τον σχεδιασμό και την εφαρμογή μιας συνεκτικής πολιτικής υποστήριξης και κοινωνικής ένταξης.

Το «Εθνικό πλαίσιο» όμως παρέμεινε ανενεργό, λόγω της προχειρότητας (στην καλύτερη εκδοχή) με την οποία εξαγγέλθηκε, και ελάχιστες παρεμβάσεις έγιναν στην κατεύθυνση της ανάπτυξης ενός πλέγματος κοινωνικής υποστήριξης, πολύ δε περισσότερο στην προοπτική μιας ολοκληρωμένης πολιτικής «μακράς πνοής» κοινωνικής ένταξης. Η έλλειψη επιχειρησιακού σχεδιασμού, η ανεπάρκεια του θεσμικού πλαισίου η απουσία και η μη πρόβλεψη θεσμοθετημένων δημόσιων πόρων, το έλλειμμα τεχνογνωσίας στο θέμα, η αδράνεια των δημόσιων φορέων που υποτίθεται ότι ανέλαβαν το εγχείρημα, η ασυνεννοησία, αλλά πολλές φορές και οι αντιθέσεις στελεχών του κυβερνητικού μηχανισμού, ήταν μερικές από τις αιτίες της αποτυχίας.

Πέντε χρόνια μετά, τον Μάιο του 2001, η Ελληνική Κυβέρνηση, αναγνωρίζοντας σιωπηρά την αποτυχία της, δια της Υπουργού Εσωτερικών, εξήγγειλε το νέο Εθνικό Πλαίσιο Πολιτικής «δεύτερης γενιάς», σε μια απόπειρα αναθέρμανσης του θέματος που είχε ατονήσει.

Το Πλαίσιο όμως αυτό φαίνεται να έχει την ίδια «παθογένεια» με το προηγούμενο: Έλλειψη συντονισμού, ανεπάρκεια σχεδιασμού, απρονοησία πόρων, αδυναμία αποκεντρωμένης δράσης, είναι πάλι τα στοιχεία μιας κατά τα φαινόμενα «προαναγγελθείσας δεύτερης αποτυχίας». Το στοιχείο-καταλύτης της αποτυχίας είναι η άγνοια της συνθετότητας του κοινωνικού ζητήματος της ένταξης των Ελλήνων Τσιγγάνων πολιτών.

Η πολυδιαφημισμένη εξαγγελία των 105 δισεκατομμυρίων δραχμών για όσους γνωρίζουν, όχι μόνον δεν έχει ακόμη ενεργοποιηθεί, αλλά ούτε έχουν θεσμοθετηθεί οι κανόνες υλοποίησής ούτε έχουν δημιουργηθεί οι μηχανισμοί υλοποίησής του ούτε έχουν εξασφαλιστεί οι πόροι του, παρά τα αντιθέτως λεγόμενα από τους παράγοντες της κυβέρνησης .

Η Ελληνική πολιτεία για μια ακόμη φορά εξαντλείται στην δήλωση καλών προθέσεων και συνεχίζει να θέτει το θέμα στην τελευταία θέση των προτεραιοτήτων της και άρα να αναβάλλει διαρκώς τον σχεδιασμό και υλοποίηση ενός Επιχειρησιακού σχεδιασμού για την ήπια διαχείριση ενός οξυμένου κοινωνικού ζητήματος.

Σήμερα είναι επιτακτική η εμπέδωση μιας νέας αντίληψης για το θέμα, που θα ορίζει νέες προτεραιότητες για ανάπτυξη οργανωμένων πολιτικών ένταξης, οι οποίες θα ξεκινούν από την εξασφάλιση του δικαιώματος της κοινωνικής κατοικίας για την απάλειψη σύγχρονης ντροπής των εξαθλιωμένων καταυλισμών. Οι Τσιγγάνοι που η κυρίαρχη αντίληψη τους θέλει εκούσιους περιπλανώμενους νομάδες, είναι ακούσιοι άστεγοι.

Σε αυτό το πλαίσιο πρέπει να τεθεί ως επίκαιρο το αίτημα για την ανάπτυξη του τομέα της Κοινωνικής Κατοικίας μέσα σε μια ολιστική θεώρηση για την κοινωνική ένταξη με ισχυρή κοινωνική υποστήριξη.

Τον τελευταίο καιρό είμαστε μπροστά στην συγκρότηση του τέταρτου πόλου, των ενεργών πολιτών και των μη Κυβερνητικών Οργανώσεων, που συμβάλλουν στον ανοιχτό διάλογο για την προώθηση των δικαιωμάτων των Τσιγγάνων. Από το 2000 ενεργοί πολίτες, που έμπρακτα εκφράζουν την κοινωνική τους συνείδηση και αλληλεγγύη, συγκροτούν μη Κυβερνητικό Οργανισμό, την «ΟικοΚοινωνία, Πρωτοβουλία Πολιτών για την Κοινωνική Κατοικία και την κοινωνική ένταξη των Τσιγγάνων».

Η «ΟικοΚοινωνία» ήδη έθεσε στους εκπροσώπους του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου για την έλλειψη στέγης και της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας μη Κυβερνητικών Οργανώσεων για τους αστέγους (FEANTSA) το θέμα της αστεγότητας χιλιάδων Τσιγγάνων στην Ελλάδα.

Σήμερα αυτό που είναι επείγον είναι η ανανέωση της δράσης. Πολιτεία, Αυτοδιοίκηση, Τσιγγάνοι, με τη συμβολή των ενεργών πολιτών μέσα από τοπικά σχήματα ή μη Κυβερνητικές Οργανώσεις, πρέπει να θέσουν εκ νέου και ως μια ακόμη ευκαιρία στο επίκεντρο του ενδιαφέροντός τους το θέμα στις πραγματικές του διαστάσεις. Και αυτό προβάλλει ως αδήριτη αναγκαιότητα τώρα που, όπως αποδεικνύεται με αφορμή τα τελευταία γεγονότα, ο κοινωνικός αποκλεισμός των πολιτών Τσιγγάνικης καταγωγής βαθαίνει και οι όροι διαβίωσης επιδεινώνονται ολοένα και περισσότερο.

Είναι απολύτως βέβαιο ότι οι όροι αυτοί δεν αντιμετωπίζονται ούτε με καταστολή, ούτε με περαιτέρω συμπίεση των δικαιωμάτων, ούτε με ένταση του χωρικού και κοινωνικού αποκλεισμού. Τα φαινόμενα αυτά είναι αναστρέψιμα μόνο με οργανωμένες και μακροχρόνιες πολιτικές ένταξης. Η πολιτική αυτή όμως θα πρέπει να αντιλαμβάνεται τον επείγοντα χαρακτήρα του προβλήματος και να μην επιτρέψει κι άλλο χαμένο χρόνο σε ένα οξύ κοινωνικό ζήτημα, που ήδη μετρά μια μακρά πορεία στο παρελθόν.

Στην πορεία οικονομικής και τεχνολογικής ολοκλήρωσης της χώρας, οι ομάδες που υφίστανται κοινωνικό αποκλεισμό, όπως είναι και οι Τσιγγάνοι, δεν θα μπορέσουν να επιβιώσουν παρά μόνον ως κοινωνικά εξοντωμένοι και εξαθλιωμένοι. Και μια τέτοια προοπτική δεν τιμά μια σύγχρονη ευρωπαϊκή, ανοιχτή, δημοκρατική κοινωνία. Η ανατροπή των διαδικασιών που οδηγούν στον κοινωνικό αποκλεισμό μέσω της ανάπτυξης οργανωμένων ενεργητικών πολιτικών ένταξης είναι η μόνη προοπτική.

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2001
« ΟικοΚοινωνία»

Πρωτοβουλία Πολιτών για την Κοινωνική Κατοικία
και την υποστήριξη της Κοινωνικής ένταξης των Τσιγγάνων πολιτών




Ηλεκτρονική Βιβλιοθήκη
   username:
   password:
 
Εγγραφή
 
Αναζήτηση
 
Γίνε μέλος - εθελοντής
 
Newsletter
Ενημερωθείτε μηνιαίως για τα νέα της Οικοκοινωνίας  
 
Εισάγετε το email σας για να εγγραφείτε.
 
 
Forum